DŽERZI SITI / VAŠINGTON – Pokretanje zvaničnog strateškog dijaloga između Sjedinjenih Američkih Država i Republike Srbije predstavlja potencijalno istorijski i najznačajniji iskorak u modernom unapređenju bilateralnih odnosa dve zemlje, a ulozi koje administracija američkog predsednika Donalda Trampa ima u ovom procesu su ogromni i dalekosežni. Prema današnjoj opsežnoj analizi uglednog američkog poslovnog magazina „Forbs“ (Forbes), zvanični Vašington u Srbiji vidi ključnog i nezamenljivog partnera u četiri kapitalne oblasti: energetici, obezbeđivanju strateških sirovina, modernizaciji odbrane, ali i sve većem uticaju i rastućoj vrednosti Beograda kao saveznika na Bliskom istoku.
Ova elitna ekonomska i geopolitička analiza američkog lista, koja baca potpuno novo svetlo na odnose dve države, objavljena je danas, u ponedeljak, 20. jula 2026. godine.
Đurić i Rubio stavili potpise: Inicijativa krojena duže od godinu dana
Američki magazin podseća svetsku javnost da su ministar spoljnih poslova Srbije Marko Đurić i američki državni sekretar Marko Rubio pre samo tri dana, tačnije 17. jula, zvanično i svečano pokrenuli strateški dijalog između dve zemlje. Kako se posebno naglašava u tekstu, ova velika diplomatska inicijativa nije plod trenutnog političkog trenutka, već je pažljivo, sistematski i iza zatvorenih vrata pripremana duže od godinu dana u diplomatskim krugovima Vašingtona i Beograda.
Energetska nezavisnost Balkana: Istiskivanje ruskog gasa i uloga Srbije
Kao apsolutni prioritet broj jedan i prvi ključni razlog zbog kojeg je ovaj dijalog od vitalnog značaja za administraciju predsednika Donalda Trampa, „Forbs“ izdvaja regionalnu energetsku bezbednost i geopolitičko prestrojavanje na Balkanu.
Vertikalni koridor pod kontrolom SAD: U analizi se precizira da Sjedinjene Američke Države direktno i aktivno učestvuju u razvoju takozvanog Vertikalnog gasnog koridora, i to u bliskoj kooperaciji sa Bugarskom, Grčkom, Moldavijom, Rumunijom i Ukrajinom. Primarni cilj ovog megaprojekta jeste masovno dopremanje američkog tečnog prirodnog gasa (LNG) i gasa iz Azerbejdžana u centralnu i istočnu Evropu, kao i na celokupno balkansko poluostrvo.
Srbija kao nezaobilazno čvorište: Zbog svog specifičnog i idealnog geografskog položaja, kao i već postojeće, razvijene gasne infrastrukture, Srbija u ovom projektu ima ključnu ulogu. Izgradnja novih gasnih interkonekcija sa Rumunijom i Severnom Makedonijom širom otvara vrata za masovni uvoz gasa iz alternativnih izvora koji apsolutno ne dolaze iz Ruske Federacije.
Sankcije nad NIS-om pod lupom Vašingtona
„Forbs“ u svojoj analizi ne zaobilazi ni osetljive ekonomske aspekte koji opterećuju odnose, podsećajući da ruski energetski gigant „Gasprom“ i dalje drži većinski udeo u Naftnoj industriji Srbije (NIS). U tekstu se eksplicitno navodi podatak da su Sjedinjene Američke Države prošle godine uvele oštre sankcije ovoj ruskoj kompaniji u okviru globalnih mera usmerenih na slabljenje ruskog energetskog sektora. Pokretanje strateškog dijaloga sa Rubiom i Trampovom administracijom otvara prostor za rešavanje i ovih kompleksnih pitanja, čime Srbija trasira svoj put ka energetskoj nezavisnosti i preuzima ulogu glavnog stabilizatora jugoistočne Evrope.
M. D.
