BEOGRAD – U Galeriji Srpske akademije nauka i umetnosti u toku je izložba pod nazivom „I u ropstvu sloboda! Srpska umetnost za vreme Drugog svetskog rata“, koja osvetljava malo poznate detalje o duhovnom i umetničkom otporu srpskih zarobljenika u nacističkim logorima.
Kulturni život u logoru Stalag XVII-B u Kremsu tokom prve godine rata gotovo da nije postojao, sve dok 30. juna 1942. godine na poziv Đorđa Kostića nije održan sastanak sa ciljem organizovanja kulturnih i zabavnih sadržaja. Kroz radionice, predavanja, predstave i koncerte, logoraši su stvarali sopstveni mir i otklon od surove svakodnevice.
Paralelno sa kulturom razvijao se i duhovni život. Dozvolu za pravoslavna bogosluženja od logorskih vlasti izdejstvovao je otac Antonije Đurđević, nekadašnji jeromonah manastira Blagoveštenje i potonji arhimandrit manastira Tronoša. Uz pomoć Crkvenog odbora i u logorskoj stolarskoj radionici izrađen je oltar – inženjer Vlajko Stojković izradio je nacrte za presto, nalnje i čirake, kao i prestoni krst.
Posebno dragocen eksponat i svedočanstvo tog doba jeste upravo taj prestoni krst, koji je oslikao čuveni akademski slikar Petar Lubarda, izradivši na njemu kompozicije „Raspeće“ i „Vaskrsenje“ (devo dragoceno delo danas se čuva u manastiru Nikolje).
Izložba „I u ropstvu sloboda!“ otvorena je za posetioce u Galeriji SANU sve do 20. septembra.
N.V.
