MOSKVA – Ruski predsednik Vladimir Putin potpisao je dekret kojim se značajno pojednostavljuje i ubrzava procedura za dobijanje državljanstva Ruske Federacije za stanovnike Pridnještrovlja, separatističkog regiona koji se nalazi unutar međunarodno priznatih granica Moldavije. Kako prenosi The Kyiv Independent, ovaj korak Kremlja tumači se kao nastavak strategije jačanja uticaja u postsovjetskim zamrznutim konfliktima.
Prema novim pravilim iz Putinovog dekreta, podnosioci zahteva iz Pridnještrovlja koji ispunjavaju osnovne uslove više neće morati da imaju prijavljeno prebivalište na teritoriji Rusije. Takođe, u potpunosti su ukinute dosadašnje obaveze polaganja testova iz ruske istorije i građanskog prava, kao i obaveza dokazivanja poznavanja ruskog jezika, čime je pravna procedura svedena na minimum.
Šta je „pasportizacija” i gde je već primenjena?
Politika masovnog i ekspresnog dodeljivanja pasoša lokalnom stanovništvu, poznata kao „pasportizacija”, već godinama predstavlja provereni alat ruske spoljne politike na teritorijama pod njenom neposrednom ili posrednom kontrolom:
Gruzija: Istovetne mere Moskva je primenila pre više od decenije u otcepljenim regionima Abhaziji i Južnoj Osetiji.
Ukrajina: Nakon izbijanja sukoba, u okupiranim delovima Ukrajine primenjen je isti šablon, a Putin je u martu ove godine produžio pojednostavljeni proces dobijanja državljanstva za tamošnje stanovništvo na neodređeno vreme.
Pridnještrovlje: Ovaj uski pojas uz ukrajinsku granicu još od ranih 1990-ih godina i rata sa moldavskim snagama funkcioniše kao faktički nezavisna teritorija sa proruskim vlastima, koja ekonomski, politički i vojnički (kroz prisustvo ruskih mirovnih trupa) u potpunosti zavisi od podrške Moskve.
„Cilj novog dekreta jeste da se u što kraćem roku što veći broj ljudi pasošizira i da se na taj način stvori formalno-pravni osnov za vršenje dodatnog političkog i teritorijalnog pritiska na centralne vlasti u Kišinjevu“, izjavila je Natalija Jurlova, pravnica iz nevladine organizacije „Donbas SOS“.
Potpisivanjem ovog dokumenta, Kremlj šalje jasan signal Moldaviji, koja ubrzano teži evropskim integracijama, ali i Evropskoj uniji. Masovno pretvaranje stanovnika Pridnještrovlja u državljane Ruske Federacije daje Moskvi stalni argument o „dužnosti da štiti svoje građane gde god se oni nalazili“, što značajno podiže bezbednosne tenzije u regionu i dodatno komplikuje ionako zategnute odnose na istoku Evrope.
M. D.
