BEOGRAD – Sveti Arhijerejski Sabor Srpske Pravoslavne Crkve (SPC), pod predsedavanjem Njegove svetosti patrijarha Porfirija, izrazio je najdublju zabrinutost za goli opstanak srpskog naroda, vernika i ključnih institucija u Autonomnoj Pokrajini Kosovo i Metohija. Crkva je uputila oštar apel domaćoj i međunarodnoj javnosti zbog uvođenja i najave sprovođenja spornog i diskriminatorskog „zakona o strancima“ od strane režima u Prištini, koji direktno preti da paralizuje i ugasi srpski zdravstveni i prosvetni sistem, saopšteno je zvanično iz SPC nakon redovnog prolećnog zasedanja Sabora, koje je u Beogradu trajalo od 13. do 19. maja 2026. godine.
„Sabor sa posebnom i opravdanom zabrinutošću prati najnovija dešavanja i najavu sprovođenja spornog zakona o strancima koji ozbiljno dovode u pitanje opstanak i nesmetano funkcionisanje obrazovnih i zdravstvenih ustanova od suštinskog značaja za život srpskog naroda na Kosovu i Metohiji, kao i sve učestalije izazove sa kojima se suočava naš verni narod, kao i naše svetinje i monaške zajednice, koje i u ovim ekstremno teškim okolnostima herojski istrajavaju u očuvanju živog duhovnog i liturgijskog prisustva Crkve na ovom svetom prostoru“, navodi se u zvaničnom saborskom saopštenju.
Puna podrška mitropolitu Teodosiju: Odbrana Pećke Patrijaršije i identiteta
Najviše zakonodavno i jerarhijsko telo SPC potvrdilo je svoju trajnu, nepokolebljivu i istorijsku duhovnu brigu i odgovornost za sveštenstvo, monaštvo i verni narod drevnog sedišta srpskih arhiepiskopa i patrijaraha – Pećke Patrijaršije, kao i čitave Eparhije raško-prizrenske:
Priznanje za borbu na terenu: Sveti Arhijerejski Sabor pružio je maksimalnu i bezrezervnu podršku Njegovom Visokopreosveštenstvu Mitropolitu raško-prizrenskom Teodosiju, pod čijim se vođstvom eparhija bori protiv svakodnevnih pritisaka i institucionalnog nasilja Prištine.
Svedočenje istine pred strancima: Crkva je pozvala sveštenstvo da sa dodatnom posvećenošću i u duhu Jevanđelja nastavi da pred domaćim i međunarodnim predstavnicima neumoljivo svedoči istinu o neophodnosti zaštite ljudskih, verskih i imovinskih prava SPC. Naglašeno je da je jačanje pozicije crkve ključ za opstanak jedinstvene hrišćanske kulture na tlu koje je istorijsko ishodište i duhovno središte srpskog naroda.
Žive svetinje, a ne spomenici: Sabor je posebno ohrabren činjenicom da drevne nemanjićke i kosmetske svetinje, uprkos bezbednosnim iskušenjima i blokadama, i dalje masovno sabiraju ogroman broj poklonika i hodočasnika iz zemlje i celog sveta. Time se jasno dokazuje da one nisu samo hladni istorijski spomenici kulture, već pre svega živi, pulsirajući centri bogoslužbenog i duhovnog života.
Analiza rada u dijaspori i vojnog sveštenstva
Pored kosovske drame koja je obeležila ovogodišnje zasedanje, Sveti Arhijerejski Sabor je detaljno analizirao izveštaje o radu crkve na svim meridijanima i unutar državnih odbrambenih sistema u regionu:
Dijaspora pod lupom: Detaljno su razmotreni izveštaji eparhijskih arhijereja iz rasejanja, sa posebnim osvrtom na specifične prilike i izazove sa kojima se suočavaju eparhije SPC u Sjedinjenim Američkim Državama, Australiji i na britanskim ostrvima, gde se radi na očuvanju nacionalnog identiteta naših iseljenika.
Sveštenici u čizmama: Sabor je saslušao i usvojio izveštaje episkopa nadležnih za versku službu i rad vojnih sveštenika unutar Vojske Srbije, kao i u okviru Oružanih snaga Bosne i Hercegovine.
Izveštaji institucija: Analizirani su godišnji bilansi i uspesi u radu Svetog Arhijerejskog Sinoda, Velikog crkvenog suda, Patrijaršijskog upravnog odbora, kultnog Muzeja, Arhiva i Patrijaršijske biblioteke. Posebne pohvale upućene su humanitarnom radu dobrotvorne fondacije „Čovekoljublje“ i uspešnim aranžmanima pokloničke agencije „Dobročinstvo“.
Zvanično saopštenje Svetog Arhijerejskog Sabora SPC 19. maja 2026. godine predstavlja dramatičan preokret i uvođenje same crkve u prve redove odbrane srpskih institucija na Kosovu i Metohiji. Detaljnim lociranjem prištinskog „zakona o strancima“ kao direktnog oruđa za etničko čišćenje lekara i profesora koji odbijaju kosovska dokumenta, najviša crkvena jerarhija daje jasan politički i duhovni putokaz vernom narodu. Podizanje episkopa Teodosija u čin mitropolita i snažna saborska podrška njegovoj misiji pokazuju da se SPC postavlja kao neprobojan bedem protiv tihe asimilacije i gašenja vekovnih ognjišta na prostorima od Peći do Prizrena.
M. D.
